Kısa cevap
Teknik SEO, arama motorlarının bir siteyi sorunsuz tarayabilmesi, doğru sayfaları dizine ekleyebilmesi ve içeriği doğru anlayabilmesi için yapılan altyapı çalışmasıdır. Yayına almadan önce kontrol edilmesi gereken temel maddeler; robots.txt ve site haritası, doğru HTTP durum kodları, canonical etiketleri, benzersiz başlık ve açıklamalar, yapılandırılmış veri, mobil uyum ve sayfa hızıdır. Bu yazıda geliştiricilerin yayın öncesinde tek tek işaretleyebileceği 20 maddelik bir liste veriyoruz.
İçerik ne kadar iyi olursa olsun, arama motoru sayfaya ulaşamıyor ya da sayfayı yanlış yorumluyorsa o içerik aramada görünmez. Teknik SEO sorunlarının çoğu da geliştirme sırasında, farkında olmadan ortaya çıkar: test ortamından kalan bir noindex etiketi, yanlış ayarlanmış bir yönlendirme ya da yalnızca JavaScript ile yüklenen bir menü.
Bu listeyi kendi projelerimizde yayın öncesi kontrol için kullandığımız maddelerden derledik. Maddeleri altı başlık altında topladık; yazının sonunda hepsini tek tabloda bulabilirsiniz.
Teknik SEO nedir?
Teknik SEO, bir sitenin içeriğinden bağımsız olarak taranabilirlik, dizine eklenebilirlik, hız ve yapısal işaretleme gibi altyapı özelliklerinin arama motorlarına uygun hale getirilmesi demektir. İçerik SEO'su "ne anlatıyoruz?" sorusuyla ilgilenirken teknik SEO "arama motoru bunu görebiliyor ve anlayabiliyor mu?" sorusuyla ilgilenir.
Arama motorlarının bir sayfayı sonuçlarda göstermesi üç aşamadan geçer: tarama, dizine ekleme ve sonuçlarda sunma. Aşağıdaki maddeler bu aşamaların her birinde sorun çıkmamasını hedefler.
Taranabilirlik: arama motoru sayfalara ulaşabiliyor mu?
- robots.txt dosyası doğru mu? Dosya sitenin kök dizininde olmalı ve önemli sayfaları ya da CSS ve JavaScript dosyalarını engellememelidir. robots.txt bir sayfanın taranmasını engeller, ama dizine eklenmesini tek başına engellemez.
- XML site haritası var mı ve güncel mi? Site haritası yalnızca dizine eklenmesini istediğiniz, 200 durum kodu dönen, canonical adresleri içermelidir. Bir site haritası dosyası en fazla 50.000 URL içerebilir; daha büyük sitelerde site haritası dizini kullanılır.
- Site haritası robots.txt içinde belirtildi mi ve Search Console'a gönderildi mi? Bu iki adım, arama motorlarının site haritasını bulmasını kolaylaştırır.
- İç bağlantılar gerçek bağlantı mı? Arama motorları bağlantıları
hrefözelliği olan<a>etiketlerinden takip eder. Yalnızcaonclickile çalışan öğeler bağlantı olarak görülmez. - İçerik JavaScript olmadan da HTML'de var mı? Google JavaScript'i işleyebilir, ama bu ek bir aşamadır ve bütün tarayıcıların JavaScript çalıştırdığını varsaymamak gerekir. Sunucu tarafında oluşturma ya da statik oluşturma, önemli içeriğin ilk HTML yanıtında bulunmasını sağlar.
Dizine ekleme: doğru sayfalar dizinde mi?
- Test ortamından kalan noindex var mı? Yayın öncesinde sayfalardaki
robotsmeta etiketlerini veX-Robots-Tagbaşlıklarını kontrol edin. Tersine, test ortamının kendisi parola ya danoindexile korunmalıdır. - Canonical etiketleri doğru mu? Her sayfa kendi tercih edilen adresini göstermelidir. Parametreli, büyük-küçük harf farklı ya da sondaki eğik çizgi farklı sürümler aynı canonical adrese işaret etmelidir.
- HTTP durum kodları anlamlı mı? Var olmayan sayfalar 404 ya da 410 dönmeli, "bulunamadı" mesajı gösterip 200 dönen yumuşak 404 sayfalarından kaçınılmalıdır.
- Yönlendirmeler kalıcı ve zincirsiz mi? Kalıcı taşımalarda 301 ya da 308 kullanılmalı, bir adres birden fazla yönlendirmeden geçmeden hedefe ulaşmalıdır.
- Tek bir alan adı sürümü mü kullanılıyor?
httpvehttps,wwwvewwwolmayan sürümlerden yalnızca biri yayında olmalı, diğerleri ona yönlenmelidir.
Site yapısı ve URL'ler mantıklı mı?
- URL'ler okunabilir ve kalıcı mı? Kısa, küçük harfli, kelimeleri tire ile ayıran adresler tercih edilmelidir. Türkçe karakterler için tutarlı bir kural belirleyin.
- Önemli sayfalar ana sayfaya birkaç tık uzaklıkta mı? Derinde kalan sayfalar daha seyrek taranabilir. Menü, ekmek kırıntısı (breadcrumb) ve ilgili içerik bağlantıları sayfaları birbirine bağlar.
- Çok dilli sitede hreflang doğru mu? Her dil sürümü diğerlerini ve kendisini göstermeli, bağlantılar karşılıklı olmalıdır. Varsayılan sürüm için
x-defaultkullanılabilir.
Meta veriler ve yapılandırılmış veri
- Her sayfanın benzersiz başlığı ve açıklaması var mı? Başlık sayfanın konusunu net anlatmalı, açıklama arama sonucunda tıklamaya değer bir özet sunmalıdır.
- Sayfa başlık hiyerarşisi düzgün mü? Her sayfada konuyu anlatan bir ana başlık (H1) ve onu izleyen mantıklı bir H2, H3 düzeni olmalıdır.
- Yapılandırılmış veri ekli ve geçerli mi? Google JSON-LD biçimini öneriyor. Organization, BreadcrumbList, Article, Product ya da LocalBusiness gibi türler sayfanın içeriğine göre seçilmeli ve işaretlenen bilgi sayfada görünür olmalıdır. Zengin Sonuçlar Testi ile doğrulayın.
Hız ve mobil uyum
- Core Web Vitals eşikleri karşılanıyor mu? LCP 2,5 saniye, INP 200 milisaniye ve CLS 0,1 veya altında olmalıdır. Ayrıntılar için Core Web Vitals rehberimize bakabilirsiniz.
- Mobil sürüm masaüstüyle aynı içeriği sunuyor mu? Google dizine eklemede mobil sürümü esas alır. Mobilde gizlenen içerik, başlıklar ya da yapılandırılmış veri dizinde de eksik kalabilir.
Yayın sonrası izleme
- Search Console doğrulandı mı? Site sahipliği doğrulanmalı, site haritası gönderilmeli ve Sayfa dizine ekleme raporu düzenli takip edilmelidir. URL denetleme aracı, tek bir sayfanın Google tarafından nasıl görüldüğünü gösterir.
- Hatalar izleniyor mu? 404 hataları, sunucu hataları ve beklenmedik yönlendirmeler için düzenli kontrol yapılmalıdır. Büyük sitelerde sunucu günlüklerini incelemek, arama motoru botlarının siteyi nasıl taradığını gösterir.
Next.js projelerinde nelere dikkat etmeli?
Next.js'in App Router yapısı teknik SEO maddelerinin çoğunu kod içinde yönetmeyi kolaylaştırır.
metadatanesnesi ya dagenerateMetadatafonksiyonu ile sayfa başlığı, açıklama ve canonical adres (alternates.canonical) tanımlanabilir.app/sitemap.tsveapp/robots.tsdosyaları site haritasını ve robots.txt dosyasını koddan üretir. Böylece yeni sayfalar site haritasına otomatik eklenir.- Statik oluşturma ya da sunucu bileşenleri, içeriğin ilk HTML yanıtında bulunmasını sağlar.
- Yapılandırılmış veri, sayfa bileşeni içinde bir
script type="application/ld+json"etiketiyle eklenebilir.
Okuduğunuz bu sitede de site haritası ve robots dosyası koddan üretiliyor, blog yazıları ise yapılandırılmış veriyle işaretleniyor.
Kontrol listesinin özeti
Yayın öncesinde aşağıdaki tabloyu tek tek işaretleyebilirsiniz.
| # | Madde | Nasıl kontrol edilir? |
|---|---|---|
| 1 | robots.txt doğru | /robots.txt adresini açın, engellenen yolları okuyun |
| 2 | Site haritası güncel | Yalnızca 200 dönen canonical URL'ler var mı bakın |
| 3 | Site haritası bildirildi | robots.txt satırı ve Search Console |
| 4 | İç bağlantılar <a href> |
Kaynak kodda bağlantıları inceleyin |
| 5 | İçerik ilk HTML'de | Sayfa kaynağını görüntüleyin |
| 6 | Gereksiz noindex yok | Meta etiket ve yanıt başlıkları |
| 7 | Canonical doğru | Her sayfanın canonical adresi |
| 8 | Durum kodları anlamlı | Var olmayan bir adresi deneyin |
| 9 | Yönlendirmeler zincirsiz | Eski adresleri tek tek deneyin |
| 10 | Tek alan adı sürümü | http, https, www sürümlerini açın |
| 11 | URL'ler okunabilir | Adres yapısını gözden geçirin |
| 12 | Sayfa derinliği makul | Önemli sayfalara kaç tıkla ulaşılıyor |
| 13 | hreflang doğru | Karşılıklı dil bağlantıları |
| 14 | Benzersiz başlık ve açıklama | Tarama aracıyla tekrarları bulun |
| 15 | Başlık hiyerarşisi | Sayfa başına bir H1 |
| 16 | Yapılandırılmış veri geçerli | Zengin Sonuçlar Testi |
| 17 | Core Web Vitals | PageSpeed Insights |
| 18 | Mobil içerik eşitliği | Mobil ve masaüstü sürümü karşılaştırın |
| 19 | Search Console kurulu | Doğrulama ve dizine ekleme raporu |
| 20 | Hata izleme | 404 ve 5xx kayıtları |
Arama motorlarının yanında yapay zekâ yanıt motorlarında görünmek de giderek önem kazanıyor. Bu konuyu GEO nedir? Yapay zekâ aramalarında görünmenin yolları yazımızda ele aldık.
Sitenizin teknik altyapısını bu liste üzerinden incelemek ya da yeni bir siteyi baştan doğru kurmak istiyorsanız web uygulama ve site geliştirme hizmetimize göz atabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Teknik SEO ile içerik SEO'su arasındaki fark nedir?
Teknik SEO, arama motorlarının siteyi tarayabilmesi, dizine ekleyebilmesi ve anlayabilmesi için gereken altyapıyla ilgilenir. İçerik SEO'su ise kullanıcıların sorularına cevap veren, iyi yazılmış ve doğru konulara odaklanan sayfalar üretmekle ilgilenir. İkisi birbirini tamamlar; biri eksik olduğunda diğerinin etkisi de azalır.
robots.txt ile bir sayfayı arama sonuçlarından kaldırabilir miyim?
Hayır. robots.txt yalnızca taramayı engeller; başka sitelerden bağlantı alan bir sayfa, içeriği taranmasa bile dizinde görünebilir. Bir sayfanın dizinden çıkmasını istiyorsanız sayfaya noindex ekleyin ve sayfanın taranmasına izin verin ki arama motoru bu etiketi görebilsin.
Yapılandırılmış veri sıralamayı yükseltir mi?
Yapılandırılmış veri, arama motorlarının sayfanın içeriğini daha doğru anlamasına yardım eder ve bazı türleri zengin sonuçlar için uygun hale getirir. Ancak tek başına sıralama artışı garantisi vermez. İşaretlenen bilginin sayfada görünür ve doğru olması gerekir.
Single page application (SPA) siteler SEO için sorunlu mu?
İçeriği yalnızca tarayıcıda JavaScript ile oluşturan siteler, arama motorlarının içeriği görmesini geciktirebilir ve bazı tarayıcılarda hiç göstermeyebilir. Sunucu tarafında oluşturma ya da statik oluşturma kullanan çatılar bu sorunu büyük ölçüde çözer.
Teknik SEO kontrolü ne sıklıkla yapılmalı?
Her büyük yayından önce bu listenin gözden geçirilmesi önerilir. Yayındaki bir site için Search Console raporlarını haftalık ya da aylık izlemek, sorunları büyümeden yakalamaya yeter. Site taşıma ve yeniden tasarım gibi büyük değişikliklerden sonra ise daha sık kontrol gerekir.
Kaynaklar
AssistoTech Ekibi
İstanbul'da web, mobil, masaüstü, oyun, SaaS ve kurumsal yazılım geliştiren ekibiz. Bu yazı, kendi ürünlerimizde ve müşteri projelerinde edindiğimiz deneyime dayanır. Projeniz için bize yazın.
